2010-06-14

مەحفوز مایی: دەما مرۆڤ سەحدكەتە زمان، ستران و سەرپێهاتییێن كوردەواری پرانیا وان سەرەكانیا خوە ژ پارچا باكوور وەرگرتنە. كو ژیانا رۆژانەیا كوردەواری مرۆڤ شرۆڤە بكەت پتر تیتالێن ژیانا كوردەواری سەرەكانیا خوە ژ وێدەرێ وەرگرتنە.

مخابن، سنشرێن كو دناڤ دلێ وەلاتێ كورداندا كێشانە، نە ب داخوازا كوردان بوون و وەلاتێ وان كرنە چوار پارچە. ئەڤ سنوورە بوونە ئەگەرا هندی كو گەلێ مە ژهەڤ دوور بكەڤە و ب سالان ئەڤ ژهەڤدو دووركەتنە بوو ئەگەرا وێ كو هێدی هێدی جوداهی بكەڤتە ناڤا تیتالێن ژیانا رۆژانە و بگرە زمانێ ئاخفتنێ ژی. هەرچەندە ب خوە زمانێ كوردی یەك ژ زمانێ جیهانێی یە كو ب گەلەك دەڤووكێن خوە دەولەمەندە، لێ ڤان سنووران ژی وەكر كو پتر ئەڤ دەڤووكە ژ هەڤ دوور بكەڤن.

گەلێ كورد ب درێژییا دیرووكێ گەلەك قوربانی دانە كو ڤێ زولمێ ل سەر خوە هەلینە و مینا هەر نەتەوەیەك جیهانێ خوەدی وەلات، زمان و هەبوونا خوە بە. كوردستان بوو قادا هەردوو شەرێن جیهانی، پاشی ڤان شەران ژی كوردستان هاتە پارچەكرن و ئێدی بەرژەوەندییێن وەلاتێن خوەدی هێز كەتە دەڤەرێ و كەس نەما خەما 30 ملیۆن كردان و وەلاتێ وان و زولما ل سەر وان بخوە.

لێ گەلێ كورد هەر ژ رۆژا ئێكێ ئەڤ زولم و پارچەكرن قەبوول نەكرییە و ل دژ وێ بەرخوەدانێن مەزن كرنە. عوبەیدوللا نەهری، شێخ رەزا، شێخ سەعیدێ پیران و بارزانیێ مەزن نموونەیێن بەرچاڤ یێن رێبەریكرنا ڤان بەرخوەدانانە.

سەرەرای پارچەكرنا كوردستانێ، ل هەر پارچەیەكێ خەبات ل دژی زوردارییێ هاتییە مەشاندن، هەر پارچەیەك ل گوری رەوشا خوە و وی وەلاتێ ئەو كەتییە تێدا خەباتا خوە یا ئازادیخواز بەردەوام كرییە.

ل پارچا باشوور هەر ژ دەمێ شێخ عبدالسلام بارزانی و ب رێبەراتییا وی زاتێ مەزن گەلێ كورد كەتە خەبات و بەرخوەدانێ و دوێ رێدا گەلەك قوربانی دان. كو شۆرشا ئیلونێ ب سەرۆكاتیا رێبەرێ مەزن مستەفا بارزانی بەردەوامییا شۆرشا بارزان بوو ل دژی زولم زوردارییا حوكومرانییا ل بەغدا.

حكمەت و رێبەریا بارزانی و بەرخوەدانا گەلێ كورد وەكر كو دوێ پارچێدا بۆ جارا ئێكێ بفەرمی دان ب مافێ گەلێ كورد بێتە دان. شۆرشا گولانێ كو بەردەوامییا شۆرشا ئیلونێ بوو، ب رێبەرییا سەرۆكێ هێژا مسعود بارزانی كو هەر لسەر رێبازا بارزانییێ نەمر و باوەرییا گەلێ مە ب وی سەرۆكی و وێ رێبازێ وەكر كو دخەباتا خوەدا بەردەوام بن و ئامادەبن هەمی قوربانییەكێ بدەن درێكا ئازادی و مافێن خوە یێن رەوادا.

هەر ئەو حكمەتا سەرۆك مسعود بارزانی بەرخوەدانا گەلێ مە، ئەڤرۆ پارچا باشوور گەهەشتییە قوناخا فیدرالییێ، خەلكێ ئێدی بایێ ئازادییێ هەلكێشا و رۆژ ب رۆژ پارچا باشوور پێشدكەڤیت و نوكە ب سەدان كومپانییێن مەزنە جیهانی هاتنە بەشداری ئاڤەدانییێ دكەن.

ئەگەر ئەم چاڤەكی د حكمەتا سەرۆك بارزانیدا و رێبەرییا وی دا بكەین، دێ بینین كو هندەك خالێن گرنگ و سەرنجراكێش هەنە كو كێم ژ سەركردێن شۆرشان د جیهانێدا خوەدی وان پرەنسیپان بن:

1. دهەمی قۆناخێن خەباتێدا هەردەم ئاشتیخواز بوویە و دەلیڤە بۆ هەمی دانوستانان دایە.

2. د هیچ قۆناخەكا خەباتێتا، بلا دژمن چەند هار و زالم بیت بەرامبەر خەلكێ سڤیلێ كوردستانێ، وی نەهێلایە كریارێن عەسكەری دناڤ باژارێن عیراقێ دا بێنە ئەنجامدان و خەلكێ سڤیلێ عێراقێ بێتە كوشتن.

. 3. چەندەها كارەساتێن مەزن بسەرێ خەلكێ كوردستانێ هاتن، هەر ژ ئەنفالكرن، كیمیابارانكرن و سووتاندن و چۆلكرنا ب هەزاران گوندێن كوردستانێ، لێ سەرۆك قەت نائومید نەدبوو، باوەریا وی ب دۆزا گەل هێزا گەل هندە موكوم بوو كو چ كارەساتا مورالێ وی نەدشكاند. 

4. د سەركەفتنێن مەزندا ژی كو گەلێ مە بدەستڤە دئینان، سەرۆك پێ مەغرور نەدبوو هەردەم قاقعبینانە بوویەر ددیتن. وێ ژی وەكر كو باوەریا دۆستێن گەلێ كورد ب وی بهێز بیت و ژ سۆزا كوردان خوە نەدەنە پاش. 

5. درێبەری و سەرۆكاتییا خوەدا، خوە ژ پێشمەرگە و قەهرەمانێن گەلێ خوە جودا نەكرییە، بگرە گەلەك جاران ئەو ل ڕێزا پێش بوویە د شەر و بەرخوەداناندا، نموونەیا مەزن شەرێ كۆڕێ بوو كو شەڕەكی چارەنڤیسساز بوو.

6. سەرۆكەكی نەتەوی، كو هیچ جوداهییێ دناڤبەرا پارچێن كوردستانێدا ناكەت و گەلەك جاران ئیشارەت ب وان سنووران كرییە كو كوردستان پارچەكرییە، كو ئەڤ سنوورە نە ب رەزامەندییا گەلێ كورد هاتنە دانان. ژبەر وێ ژی تەڤایا كوردێن نەتەوی و (واقعبین) وی ب سەرۆكێ خوە دزانن. 

7. كەساتییا وی د قادێن ناڤنەتەوی دا جهێ رێز و باوەرییا سەركردە و سیاسەتمەدارێن جیهانێ یە. 

نوكە كو دۆست و دوژمن رێزێ ل سەرۆك بارزانی دگرن گەلەك وەلاتێن جیهانێ مینا سەرۆكەك پێشوازییێ لێ دكەن، ئەو پتر دبیتە جهێ متمانەیا گەلێ خوە، كورد ژی پتر ل دورا وی كوم دبن.

 د جیهانا ئەڤرۆدا، كو ئێدی پرس ب دیالۆگێ و دانوستانان تێن چارەسەركرن و شێوە و رێكێن ئاشتییێ دكەڤنە شوونا رێكین شەر و دژوارییێ، لەوما هێزێن كورد ژی ل باكوور دخوازن كو پرسگرێكا گەلێ كورد ل تركییێ ب ئاوایێ ئاشتی و بێی خوینرژاندن بێتە چارەسەركركن. 

هەلبەت رەوشا توركییێ ژی ناخازیتە هندێ كو ب شەر و خوین ڤێ پرسێ چارەسەر بكەن و د جیهانێدا هیچ پرسگرێك ب شەر چارەسەر نەبوونە و داویییا هەر گرفتەكێ ب دانوستانان هاتییە چارەكرن. 

جیهان ژی ئێدێ بایێ ئاشتییێ یە و رەوشا توركییێ ژی نە یا وێ یە كو شەر بەردەوام بیت و هەرۆژ جەنازەیێن عەسكەرێن بچنە بەرد دەرێ مالێن خودانان. نەخاسمە كو چەندەها سالن توركییا هەول ددە كو ببە ئەندام دناڤا رێزێن ئێكەتییا ئەوروپادا.

ژ لایەكی دیدا گرێدانا پەیوەندییێن ساخلەم ل سەر بنیاتێ بەرژەوەندییێن هەردوولا دگەل باشوورێ كوردستانێ دێ ببە هاندەرەك و هاریكاری كو پرسگرێكێن تركییا بێنە چارەسەركرن. ئەڤرۆ كو ب سەدان كومپانییێن توركییا هاتنە باشوور و كار دكەن، دێ ئابوورێ تركییێ وپێ بهێز ببیت. 

ئەڤرۆ دەما سەرۆك مینا كەڤووكا ئاشتییێ بەرەڤ توركییا دفرە، هەردوو لا دكارن مفا ژ هەبوونا سەرۆكی وەرگرن. هەم ئالێ هێزێن كوردان و هەم ژی ئالێ حكومەتا تركییێ. 

ئەو هەمی هەول و گازیا چارەسەرا ئاشتیانە دهێتە كرن. هەروەها ئەو پێنگاڤێن كو حزبا دەسەلاتدا AKP تاڤێژە و دەرحەق مافێن گەلێ كورد، نیشانن كو دەلیڤەیێن رێیێن چارەسەركرنا ئاشتیانە هەنە. 

كەسێ كو ژ هەمییا پتر دكارە رۆلا هاریكارییا چارەسەریا ئاشتیانە ببینە سەرۆك بارزانییە. لەوما ئەگەر هەردوولا، هەم ئالێ كوردان هەم ژی یێ تركان گوهدارییا رێ دیتنێن سەرۆك بارزانی بكەن دێ گەلەك دەر و رێیێن ئاشتییێ ڤەبن.

 
چاپکردن   Share گه‌ڕانه‌وه‌