2012-07-07

هاوژین نانه‌كه‌لی

ئەوەی گروپی نەوای هەولێر بۆ موزیك و گۆرانی كوردی رەسەن ئەمساڵ پێشكەشیان كرد، بە ئەنجامدانی دوو گەشتی گۆرانی بەنێو گۆرانییە رەسەنە كوردییەكاندا، دەنگدانەوەیەكی پۆزەتیفانەی باشی هەبوو لە نێو جەماوەر بە گشتی و لە ئاستی هونەری كوردیش بە تایبەتی، نیشانەكانی ئەو پێشوازی گەرمەش لەو گەشتانەدا لە پەرۆشی شەقام و لە بایەخپێدانی گەرمی میدیاكانەوە هات، كە تا ئەمڕۆكەشی لەگەڵ دابێت تامو چێژی ئەو بەرهەمانە لە نێو هزرو خەیاڵی خەڵكی هەر ماوە .. ئەوەی ئێمە دەمانەوێت قسەی لەسەر بكەین ئەوەیە، كە هەردوو بەرهەم تەواوكەری یەكترن و لە شێوەدا لە یەك دەچن، بەڵام لە رووی هونەرییەوە جۆرێك لە جیاوازی لە نێوان هەردوو گەشتدا بەدی دەكرێت . بە تایبەت لە رووی ئەداوە، كە تێیدا هەوڵی ئەوە دراوە لە بەشی دووهەمی گەشتەكەدا جۆرە زێدەرۆییەك لە ئەدا بكرێت،  جۆرێك لە شلو خاوی باڵی خۆی بە سەر ریتمی بەرهەمەكەدا بكێشێ، كە بیستەر هەست بكات بە زۆرەملێ و بە شێوەیەكی ناسرووشتی هەڵسوكەوت لەگەڵ ئەدا بكرێت، ئەم دروستكارییە ناسرووشتییە وای كردووە كە ئەدا بەها جوانەكانی خۆی لە دەست بدات، یان لە ئەدای بەشی یەكەمدا جودا بێتەوە

توخمێكی بنەڕەتی دەنگی فەرهەنگ غەفوور لە ئەدا دایە كەتا ئێستا بۆتە مایەی ئەوەی فەرهەنگ لە گۆرانی كوردییدا شوێن پێی خۆی پێ بكاتەوە، وەك لە بەرهەمەكانی پێشووتریدا دەردەكەوێت، بە تایبەت لە گۆرانی هەولێر كە ناوداریەتێكی زۆری پێ بەخشی. ئەگەرنا دەكرێ بڵێین كە فەرهەنگ وەك پیشە گۆرانیبێژ نییە، بەڵكو موزیكژەنە و تا ئێستا كاری بنەڕەتی سەرپەرشتیكردنی تیپە كوردییەكان یان چەند گروپێك بووە و بایەخی زۆری بە كۆڕاڵ و كۆرس داوە لە پەنای ئەوانەوە هەندێ جار گۆرانی چڕیوە ..ئەگەرنا تاك و تەرا نەبێت، گۆرانی تەنیای نەگوتووە، ئەوەی لە دەستپێكیشدا بوە هۆی ئەوەی كە گۆرانی تەنیا بڵێت، ئەو ئاوازو میلۆدە بە جۆشەی بوو كە بۆ هەولێر دایناوەو فەرهەنگ ویستی ئەو خۆشەویستیە گەورەیەی لەو گۆرانیەدا بۆ شاری هەولێر هەیەتی تەنیا بۆ خۆی بە رەوا بینی، هەر ئەو گۆرانیەش بوو فەرهەنگی هێنایە پێشەوە

بەڵام دەتوانین بە تێكڕایی بڵێین كە ستایلی فەرهەنگ لە گۆرانی و موزیكدا جۆرێك لە تایبەتمەندی هەیە، كە خۆیان لەو چەند خاڵانەدا كۆ دەكەنەوە

یه‌كه‌م: بە زیندووراگرتنی گۆرانییە رەسەنەكان لە رێگەی گەشتە گۆرانییەكانیدا كە هەریەك لەوان زادەی زەمەنێك بوونەو لە سەردەمی خۆیاندا كاریگەرییەكی زۆریان بە سەر چێژی خەڵكیدا بەجێ هێشتووە و لە رەوتی گۆرانی كوردییدا بە گۆرانی نەمر ناسراون، رەنگە هەندێ لەو گۆرانیانە گۆرانی فۆلكلۆری نەبن، بەڵام ئاستی داهێنانیان وای كردووە كە ببن بە گۆرانی نەمر. ئەم توخمە لە ستایلی فەرهەنگدا بە توخمێكی گرنگ دەژمێردرێت بۆ پاراستنی سامانی نەتەوەییمان لە كولتوورو و تۆماركردنی فەرهەنگی نەتەوەییماندا

دووه‌م: بایەخدان بە گۆرانی كۆرس كە هەندێ لە گەلانی دنیا بە ئامانجی زیندووكردنەوەی كەلەپوورو كولتووری نەتەوەییان بە كاری دێنن، بە تایبەت توركەكان كە هەمیشە گۆرانی كۆرس بۆتە پارچەیەك لە دەربڕینی هەستی نەتەوەییان . فەرهەنگ غەفووریش لە هونەری نوێی گۆرانیدا بایەخێكی زۆری بەم هونەرە داوە، كە زۆر جاران ئەو رەوتە دەبێتە دژە تەوژم بەرامبەر بەو تەوژمە بیانیانەی قەستی لە ریشە هەڵكێشانی هونەری رەسەن دەكەن . . ئەم توخمەش بە هەمان توخمی پێشوو فاكتەرێكن بۆ گەشەسەندنی رەوتی هونەری نەتەوەیی

فەرهەنگ غەفوور لەو دوو گەشتەی ئەمجارەیدا ویستی پانتایی گەشتەكەی فرەوانتر بكات، ئەوەبوو لە گەشتی یەكەمیدا بەرەو یۆنان هەڵكشاو لەریز ژمارەیەك لە گەلانی جیهان و لە چوارچێوەی فێستیڤاڵێكی نێو نەتەوەییدا توانی كولتوورو هونەری كوردی بەوان بناسێنێ و سەركەوتنێكی دیاریش بە دەست بێننێ . ئەم پەڕینەوەیە بەرەو ئەمدیوی سنوورو ئەو دەنگدانەوەیەی ئەو گەشتە بە دەستی هێنا، هاندەر بوون بۆ ئەوەی فەرهەنگ لە ماوەیەكی كەمدا گەشتی دووەم دەست پێ بكات، بەڵام من دەپرسم ئاخۆ ئەو پەلەپڕوزێیە بۆ گەشتی دووەم لە ژێر كاریگەری مەستیی گەشتی یەكەم زوو نەبوو بۆ ئەوەی فەرهەنگ پەلەپڕوزێ بكات بۆ گەشتی دووەم ؟ یان ئەو پەلەپڕوزێیە كاریگەری نەگەتیفانەی بەسەر گەشتی یەكەمیش نەبوو؟ بەڵێ من پێم وابوو نەدەبوا فەرهەنگ بە سەركەوتنی گەشتی یەكەم كەفو كۆڵی زێتر بیگرێت، كارێكی وا بكات بەرپرس بێت لە هەڵكردنی ئەو گێژەڵوكەیەی لە گەشتی دووەمدا هەڵیكرد

 
چاپکردن   Share گه‌ڕانه‌وه‌